ย้อนกลับไปเมื่อ 30 กว่าปีก่อน แม่ของผมได้จ้างพี่เลี้ยงมาเลี้ยงน้องสาวผม เธอเป็นสาวลูกครึ่งไทยกับลาวมาจากมุกดาหาร เธอมีชื่อว่าวิไล เคยเป็นลูกจ้างของชาวจีนที่มาอยู่ในเมืองไทยแถวสีลมเปิดร้านเบเกอรี่ ตอนนั้นพี่วิไลยังเป็นสาวอายุราว 28 เธอทำงานที่นั่นมาตั้งแต่เด็กจนกระทั่งได้มาทำงานกับแม่ผม เธอได้หอบความรู้เรื่องการทำเบเกอรี่มาด้วย ตอนผมเริ่มเลี้ยงปลาใหม่ ๆ เธอช่วยผม โดยการทำอาหารปลาให้ เธอเล่าว่าบ้านที่เคยอยู่มาก่อนเขาเลี้ยงปลาไว้บนดาดฟ้า เป็นปลาทองเกือบ 20 ตัว และปลาหางนกยูงไว้เป็นร้อยทีเดียว เขาไม่เคยซื้ออาหารปลา แม้กระทั่งอาหารสดทุกชนิด เขาทำอาหารปลาขึ้นมาเอง มาตอนหลังพี่วิไลก็เป็นคนทำอาหารปลานั้นให้ปลากิน การทำอาหารปลาที่พี่วิไลได้เริ่มลงมือทำให้ผมดูเป็น อาหารปลาที่ทำไม่ยากเลย ขั้นตอนแรกเราก็เตรียมอุปกรณ์คือ แป้งหมี่ 3 ขีด ไข่ไก่ 6 ฟอง เกลือ ครึ่งช้อนชา น้ำ เท่านี้เอง เอาแป้งหมี่มาใส่ในกะละมังเติมไข่ไก่เอาเฉพาะไข่แดง ใส่ลงไปทีละใบ นวดให้เข้ากับแป้งหมี่เติมเกลือลงไปทีละน้อย นวดต่อใส่ไข่ไปเรื่อย ๆ จนหมด ในขณะนวดถ้ายังแข็งจะเติมไข่ไก่หรือเติมน้ำลงไปทีละนิดนวดไปจนกระทั่งเข้ากันดีไม่ติดกะละมัง การนวดแป้งต้องใจเย็น ๆ ออกแรงที่สันมือบดอัดลงไป เมื่อนวดเข้าที่แล้วปั้นเป็นก้อนตามแต่ชอบ แต่อย่าให้ใหญ่นัก เอาเป็นว่าปั้นเป็นรูปเหมือนขนมเซี่ยงไฮ้เวเฟอร์ทำนองนั้น ได้กี่ก้อนก็นำไปนึ่ง ตั้งน้ำในลังถึง ต้มจนน้ำเดือดแล้วเอาอาหารที่เราทำไว้ไปนึ่ง ใช้เวลาประมาณ 15 นาที จากนั้นเปิดฝาออก จะพบก้อนอาหารขนาดใหญ่มาก ไม่ต้องตกใจครับ อีกสักพักมันก็จะยุบลงเท่าเดิม นำอาหารที่ได้ไปตากแดด ขั้นตอนการตากนี้ต้องตากนานหน่อยหลายวันเลย ตากให้แห้งสนิทเป็นก้อนแข็ง ก็เป็นอันใช้ได้เก็บไว้ได้นาน เวลาให้อาหารปลาก็หามีดมาสักเล่ม ขูดก้อนอาหารดังฟืด ๆ สองสามครั้ง ปลาจะมาออกันหุบอาหารที่ให้นี้อย่างอร่อย ไม่น่าเชื่อเลยว่าสามารถทำให้ปลาโตได้ดี โดยเฉพาะปลาหางนกยูงชอบมากเลย เอาอาหารนั้นวางไว้ใกล้บ่อปลา เดินผ่านทีก็ให้ที ปลาจะคุ้นเคยกับเรา ตอนหลังผมเริ่มเพาะปลาหางนกยูงขายก็ได้นำอาหารสูตรนี้มาประยุกต์ โดยการเอาอาหารเม็ดสำเร็จรูปของบางกอกฟาร์มที่ผสมสาหร่ายสไปริลูน่า มาตำให้ละเอียดเป็นผง ใช้แทนแป้งหมี่ บางทีให้ลูกปลาก็จะใช้อาหารเม็ดไฮเกรดตำมาผสม หลาย ๆ สูตร

     อาหารเม็ดของบางกอกฟาร์ม ที่ผสมสาหร่าย 10 % มีข้อดีอยู่มาก คุณลองเอาไปแช่น้ำพอมาด ๆ เอาขึ้นมาพึ่งลมจะไม่และแถมเหนียวเสียด้วย สามารถเอาไปผสมอาหารได้อีกหลายสูตร  ผมขอเสนอสูตรอาหารที่ใช้ได้ผลดีให้สักหน่อย เอากุ้งสด ตับไก่ต้ม เกลือ และก็อาหารเม็ด ทั้งหมดนี้มาตำในครก ตำจนเข้ากัน ข้อควรระวังก็คือเมื่อเวลาล้างกุ้งแล้วต้องนำใส่กระชอนให้สะเด็ดน้ำก่อนจึงนำไปตำ ตำทั้งหมดจนเหนียวเข้ากันดีจะสามารถทิ้งในบ่อให้ปลาตอดกินและไม่แตกจากกัน หรือทำให้น้ำขุ่น เวลาเอาให้ปลากินขอแนะนำให้หาถาด ที่เขาใส่วุ้นหรือขนมหม้อแกงเมืองเพชร มาเจาะที่ขอบใส่ลวดนำไปแขวงไว้ขอบบ่อ  เอาอาหารที่ได้ใส่ลงไปไม่ต้องมากนะครับ เมื่อเวลาปลาเข้าไปตอดกินเศษอาหารจะอยู่ในถาด หรือจะใช้เป็นถ้วยเซรามิกตราไก่ใส่ไว้ก้นบ่อ (ในกรณีนี้บ่อต้องไม่ลึก) เอาอาหารใส่ไว้ในชาม เวลาปลากินหมดหรือเหลือเศษอาหารจะได้ใช้สายยางดูดทิ้งได้ง่าย อาหารชนิดนี้ปลากัดชอบมาก ถ้าใครเลี้ยงปลาราคาแพงหน่อยจะให้อาหารเสริมเป็นกุ้งตำอย่างเดียวก็ได้ แต่ต้องใช้กุ้งทะเล เช่นชีแฮ้ หรือแชบ๊วย เพราะเมื่อตำแล้วจะเหนียวดี  ปั้นเป็นก้อนไม่แตกง่าย

     อาหารเสริมเราสามารถหาอะไรประยุกต์เข้าไป เป็นแนวทางของตัวเองได้ไม่ยากเลย อาหารอีกประเภทที่เลี้ยงได้ดีก็คือ ไข่ตุ๋น วิธีทำก็ไม่ยุ่งยาก เอาไข่ไก่ 1 ฟอง กับน้ำครึ่งแก้ว เติมเกลือนิดหน่อยตีให้เข้ากัน อย่าใส่น้ำปลานะ ถ้าใส่ก็ตามด้วยหอมกับหมูสับ ข้าวสวยไปเลย นำไปนึ่งสัก 10 นาที ก็เป็นอันใช้ได้ครับ มีอีกวิธีไม่ต้องนึ่ง เอาไข่ไก่ 1 ฟอง เติมเกลือนิดหน่อย ตีให้เข้ากัน ตั้งน้ำให้เดือด พอเดือดเทไข่ที่เตรียมไว้ลงไป ไม่ต้องคน ปิดไฟ นำไปเทใส่กระชอน (ที่ใช้ช้อนลูกไร) ทิ้งให้เย็นสักนิด ก็เป็นอันใช้ได้ นำไปใส่ชามตั้งไว้ในบ่อ ไม่ต้องเยอะ ที่เหลือเก็บไว้ได้ในตู้เย็นช่องธรรมดา อ้อลืมบอกไปเต้าหู้ไข่ตรานางพยาบาล ที่มีขายตามร้านค้าก็เป็นอาหารเสริมได้อย่าดีครับ

     การให้อาหารใดก็ตาม ควรคำนึงถึงปริมาณของปลา กับอาหารที่ให้ด้วย ปลาก็เป็นสัตว์ที่กินแล้วก็อิ่มเหมือนกัน ปลาอยู่ในที่ ๆ จำกัดไม่สามารถช่วยตัวเองได้ เราจึงควรคำนึงถึงข้อนี้ให้มากที่สุด เมื่อใดน้ำมีท่าทีว่าจะเสียต้องเปลี่ยนถ่ายให้เสมอ อย่าละเลย ปลาที่แสนรักก็จะอยู่กับคุณไปนานวัน

ขอบคุณครับ ผมใช้เต้หู้ไข่อยุ่ ลุกปลาชอบมาก แต่ปัญหาเรื่องน้ำตามมา ปลากัดเป็นที่รู้ ๆ กันอยู่ว่า อย่าไปยุ่งกับน้ำของเขา อย่าไปทำอุณหภูมิน้ำของเขาเปลี่ยน ฟัดกันเละแน่ โดยเฉพาะพวกหางยาวเสียของไปเลย แต่ผมก็ต้องยุ่ง และเลือกยุ่งเกี่ยวกับน้ำ เพราะจำเป็นต้องให้อาหารเขาได้รับอย่างเพียงพอ

ขอบคุณสำหรับความรู้ใหม่ ๆ

... ทั้งเต้าหู้ไข่และไข่ตุ๋น... แนะนำอย่างหลัง...  ฮาร์ฟก็ใช้ได้ครับ...  แข็งแรงดี...

... คุมน้ำดีๆ  เก็บเศษอาหารที่เหลืออก  หลังจากสังเกตว่าเขาอิ่ม...  แต่ของผมทิ้งข้ามไว้เลยนะ...  ไม่มีผล  เพราะน้ำเป็นกรดอ่อน  ของจะเสียช้าหน่อย...  เรื่องกัดกัน...  ไม่มีผลนัก  หากปลาได้รับอาหารสมบูรณ์ดี...  เปลี่ยนน้ำก็ตอดกันน้อยมากครับ...

ดีจังเลนได้ประโยชน์มาก แต่การให้อาหารของปลาทุกชนิดต้องอย่าลืมเรื่องแบคทีเรียในน้ำด้วยนะ ลองให้อาหารปลา Okane ดูเค้ามีเกราะป้องกันแบคทีเรียเป็นสารอาหารจากธรรมชาติที่ทำมาจากรังผึ้ง ชื่อ พรอโพลิส ปลากินแล้วจะแข็งแรงป้องการการติเชื้อได้เป็นอย่างดี อยากรู้เรื่องลองโทรไปถามได้ที่เบอร์ 087-679-5339 เค้าให้ความรู้เรื่องปลาโดยเฉพาะ

ขอบคุณจริงนะ

มือใหม่ค่ะตอนนี้เลี้ยงสิงห์ญี่ปุ่นค่ะหลานตัวเหมือนกันปลายังเล็กอยู่ค่ะ ให้อาหารสำเร็จรูปตอนเช้าและเย็นให้ไรแช่แข็งค่ะต้องการให้ปลาโตเร็วๆค่ะอยากทราบว่าสิงห์ญี่ปุ่นให้อาหารเสริมอะไรดีค่ะ อ่อแล้วมีโครงการจะเลี้ยงฮอลันดาด้วยค่ะ

ปล.หนอนแช่แข็งกับไรแช่แข็งเหมือนกันรึป่าวค่ะ รบกวนท่านผู้รู้ช่วยตอบด้วยค่ะขอบคุณค่ะ

ได้รู้เยอะเลนเกี่ยวกัยวิธีทำอาหารปลา